در نوشته اي ديگر آورده شده است كـه بهـره گيـري از رويكردهـاي تجـارت الكترونيكـي درحكومت الكترونيكي دشواري هاي اخلاقي را پيش مي كشد كه گسترش ارزش هـاي بـازار آزاد درـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
1. Deontological
اقتصاد و ليبراليسم براي نظام هـاي سيا سـي يكـي از آن هاسـت (Stahl, 2005a2005b, ). اگـرحكومت الكترونيكي را همچون كسـب وكـار الكترونيكـي بنگـريم و بـه جـاي مشـتري مـداري،شهروندمداري را بنشانيم، مسائلي اخلاقي سر بر مي آورند كه بـه دموكراسـي آسـيب خواهنـد زد(Fountain, 2001).
عارف رمضان و همكارانش، پس از مروري بر فرااخلاق، اخلاق هنجاري و اخلاق كـاربردي،اخلاق حكومت الكترونيكي را گونهاي اخلاق كاربردي در كنار اخلاق رايانه، اخـلاق اطلاعـات واخلاق راياسپهر مي دانند كه ويژگي هاي خاص خود را داراست. هرچنـد بـه ديگـر شـاخه هـاياخلاق كاربردي مانند اخلاق ادارة عمومي و اخلاق مديريت هم اشاره مي كنند، به نظر مي رسد بيشتر بر جنبه هاي فناورانـة حكومـت الكترونيكـي تأكيـد دارنـد (Ramadhan, Sensuse, &
.(Arymurthy, 2011
رومن (2013) نيز اخلاق حكومت الكترونيكي را حوزه اي نوپديد مـي دانـد كـه راهـي دراز در پيش دارد. او بر اين باور است كه طرح پرسش هاي درست نخستين كاري است كـه بايـد بـرايپاگرفتن يك شاخه از دانش دنبال كرد و خود نيز همين راه را پي ميگيرد. او در بررسـي نسـبتاخلاق و حكومت الكترونيكي پرداختن به اخلاق فناوري را به تنهايي بسنده نمي داند و افزون بـرآن اخلاق ادارة امور عمومي را هم پيشنهاد مي دهد. وي همچنين بسياري از رويكردهاي رايج به اخلاق ادارة امور عمومي را سـاده انگارانـه مـي بينـد، زيـرا بسـترهاي سياسـي و سـازماني عمـلكارگزاران را ناديده مي گيرند. اين رويكردها، داوري هاي اخلاقي را همچون گزينش هـاي فـرديخودآيين فارغ از محدوديت هاي سازماني و سياسي تصوير مي كنند كه آشكارا دور از تجربة واقعي
افراد در سازمان هاي عمومي است. از اينرو، رومن نيز همسو بـا برخـي (Scholl, De’, 2005;2002) به تعارض گروه هاي ذي نفع مي پردازد و مسائل اخلاقي را برآمده از علايق و هنجارهـايگوناگون گروه هاي دست اندركار مي بيند. چنانكه مـديران سياسـي، شـركت هـاي خـدمات فـاوا وكاركنان ستادي هر كدام اهدافي متفاوتي را دنبال مي كنند و اخلاق هاي خود را پـي مـي گيرنـد .
گفتني است وي نقش كاربران- شهروندان را چندان پررنگ نمي بيند. عاملي ديگر نيز خطـر ايـنتعارض ها را بيشتر ميكند: جدا شدن عمل از پيامدهاي آن كه پيشتر هم بـه آن اشـاره شـد و درآن فناوري چونان حجابي عمل مي كند كه مي تواند به بياخلاقي بينجامد. فناوري انسانهـا را ازپاسخگويي اخلاقي دور مي كند و به كرختي اخلاقي دچار مي سازد. او در پايان هشدار مي دهد كه بايد خوشبيني را كنار گذاشت و هوشيارانه پيامدهاي اخلاقي فناوري را دنبال كرد.

پيشينة تجربي
دربارة اخلاق در حكومت الكترونيكي پژوهش هاي چنداني انجام نگرفته و كمتر به آن پرداخته شده است (Ramadhan, et al., 2011). هرچند در نوشته هايي كه به حكومـت الكترونيكـي،به ويژه ارزيابي آن پرداخته اند، به پاره اي مسائل اخلاقي ماننـد اعتمـاد و ورانمـايي (Lollar, ;2006 Alshawi & Alalwany, 2009; Liu, Pina, Torres, & Royo, 2010;
Derzsi, Raus, & Kipp, 2008) اشاره هايي شده است، پيوند اخلاق با حكومت الكترونيكي هنوز كاويده نشده است.
تأكيد زباني پژوهش كنوني از پيش برندگي هاي ديگر آن است كه بـا بهـره گيـري از تحليـل گفتمان انتقادي در بررسي هاي اخلاق، افزون بر اينكه تصويري بهتر از نقش و كاركرد اخلاق در ميان انسان ها فراهم مي آورد، مرزهاي باريك ميان دو مفهوم اخلاق و ايدئولوژي را بهتر واكاوي مي كند. در همين راستا برخي پژوهش ها از چشمانداز گفتماني به مسـائل اخلاقـي نگريسـته انـد
(de Graaf, 2001 Pollach, 2003; Gordon, Clegg, & Kornberger, 2009;). تأكيـدويژة پژوهش پيش رو بر اخلاق، حكمراني، سياست و فاوا جايگاهي يگانه به آن مـي بخشـد كـهكمتر مي توان در پژوهش هاي پيشين براي آن همانندي يافت.
روش شناسي پژوهش
رهيافت اين پژوهش تحليل گفتمان انتقاديِ نورمن فركلاف همسو با سازه باوري اجتماعي اسـتكه بر فاصله گرفتن از واقعيت ها و برگرفتن رويكردي انتقادي تأكيد دارد. همچنين، خاص بودن و وضعيت مندي پديده ها و نقش عنصر متني در آن ها را برجسته مي سازد.
فركلاف يكي از ويژگي هاي سرمايه داري نوين يـا همـان جهـاني سـازي را بازسـاختارده ي و بازمقياس دهي پديده هاي زندگي در حوزه هاي گوناگون سياسي، اقتصـادي و ماننـد آن مـي دانـد . يكي از جنبه هاي اساسي اين دو دگرگوني در پهنة سياست و قدرت حكومت الكترونيكي است كه مجموعه اي از مناسبات تازه ميان شهروندان و دولت را پديدار مي سـازد . مـي تـوان گفـت نسـبتاخلاق و حكومت الكترونيكي هم بايستي با پيش چشم داشتن اين زمينـه و وضـع يت تـاريخي و اجتماعي انجام گيرد و پيشنهاد اصولي كلي و بي زمان به نام اخلاق براي سامان دادن مناسبات در اين پهنه چندان روا نيست.
يكي از عناصر فرايندهاي كلان اجتماعي و بازساختاردهي و بازمقياس دهي دوران نو، همـاننشانگي و زبان است. براي نمونه به اقتصاد دانش بنيان اشاره شده است كه بـر توليـد ، گـردش ومصرف دانش استوار است و دانش نيز در قالب گفتماني نمودار مي شـود (Fairclough, 2001, 2010). از اين رو، واكاوي اين عنصر زباني/ نشانه شناسانه و بررسي نسبت آن با ديگـر عناصـر ازاهميتي بسزا برخوردار است. در اخلاق نيز چنانكه پيشـتر آمـد برجسـته كـردن زبـان و نشـانگي ضروري است.
دلايل برگزيدن روش تحليل گفتمان انتقادي را م يتوان به شكل خلاصه چنين بيان كرد:
اهميت متن ها و زبان در بررسي نسبت اخلاق و پد يدههاي اجتماعي
همسوبودن پيش فرض هاي تحليل گفتمان انتقادي با اخلاق برابري خواهي و عدالت
پرهيز از تاريخگريزي و نابه هنگامي1
تأكيد بر زمينه و وضعيت خاص پديده ها
رويكرد انتقادي به پديده هاي اجتماعي و اخلاق
تأكيد بر نقش عناصر ناگفتماني در اخلاق پژوهي
نوآوري روش شناسانه در اخلاق پژوهي حوزة سياستگذاري.
فركلاف تحليل گفتمان انتقادي را روش نمـي دانـد و آن را روش شناسـي بـه معنـاي نـوعيرويكرد كلانپژوهشي نام مي نهد كه از چند مرحله گذر مي كند:
گزينش و بررسي كلي مسئله اي اجتماعي
شناسايي دشواري هايي كه در گشودن مسئله بايد به آن ها پرداخت با
بررسي شبكة پراتيك ها
بررسي نسبت ابعاد نشانهشناسانه با ديگر جنبهها در پراتيكها
بررسي گفتمان (يا نشانگي)
بررسي »نياز« ساختار اجتماعي (شبكة پراتيك ها) به اين مسئلة اجتماعي
پيشنهاد شيوه هايي براي كاميابي بر مسئله
بررسي انتقادي گام هاي پيشين.
اين گام ها در واقعيت به هم پيوسته اند و مسير خطي ندارند. بخش عمـدة ايـن روش شناسـيتحليل متن است كه در مرحلة دوم به آن پرداخته ميشود و چندين گـام كيفـي را دربرمـي گيـرد(شكل 1). گفتني است روش هاي ديگري هم براي تحليل گفتمان انتقادي پيشـنهاد شـده اسـت
(مقيمي، ضيائي، عاملي و نرگسيان، 1391).
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
1. Anachronism

شكل
1
.
گام

متن

تحليل

هاي

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

شكل

1

.

گام


دیدگاهتان را بنویسید