تحقيقات گوناگون صورت گرفته بر روي ميزان درآمد افراد جامعه، حكايت از اين دارد كه بـاگذشت زمان، نه تنها سطح درآمد از حركتي نزولي برخوردار شده است [13]. با شكل گيري چنين شرايطي، طبيعي است كه افراد در عرصه رقابت هاي اجتماعي ناعادلانه تلاش كنند تـا از طريـقمسيرهاي غيرقانوني به اهداف خود دست يابند [12][17].
درهر حال فساد رشد اقتصادي در هر كشور را كند ميكند زيرا انگيزه سـرمايه گـذاري را چـهبراي سرمايه گذاران داخلي و چه براي سرمايه گذاران خارجي كاهش مي دهد [27]. البته چنانچه يك اراده و توان سياسي براي اجراي مقررات لازم وجود داشـته باشـد مـي تـوان فسـاد اداري راكنترل و محدود كرد [14].
در اين راستا براي افزايش آگاهي مردم نسبت به عملكرد مسئولان پيرامون مبارزه با فسـاد ، تعيين شاخص هايي كه نمايانگر وضعيت كشـورها در ايـن رابطـه باشـد، امـري ضـروري اسـت. شاخص هايي از قبيل شاخص درك يا تصور از فساد (CPI)، شاخص نسبت رشوه (BR)، شاخص تجارت بين الملل (BI)، شاخص راهنماي ريسك بـين الملـل (ICRG)، شـاخص گـزارش رقابـتجهاني (GCR) و شاخص شفافيت بين الملل (TI) از جمله اين شـاخصهـا بـراي معـين نمـودنوضعيت كشور ها هستند[10].
پيشگيري از فساد
پژوهش هاي صورت گرفته نشان مي دهد كه گرايش بعضي افراد به فساد اداري مـنعكس كننـدهارزش ها و هنجارهاي اجتماعي جامعه اي است كه در آن رشد و نمو يافتـه انـد [29]. در واقـع بـهعنوان تجزيه و تحليل نهايي، اين دولـت هـا و مؤسسـات دولتـي هسـتند كـه بايـد برنامـه هـا و سياست هاي ضد فساد مختص جامعه خود را انتخاب بكنند[24]. بايد اذعـان داشـت كـه امـروزهمطالعات تئوريكي كمي در زمينه اينكه چگونه راهكارهاي رسمي مي توانند منجر به كاهش اثرات سطوح مختلف فساد شوند موجود است[28].
محققان در زمينه رويكردهاي تحقيقاتي متداول در پيشگيري از فساد اداري بـه چهـار گـروهاشاره مي كنند. اول رويكردهاي علمي كه به شناخت چيستي پديده فساد و چگونگي مبارزه با آن پرداخته مي شود. دوم رويكردهاي تجربي كه با بهره گيري از تجربه ها در جهت پيشگيري از بـروزفساد گام بردارد. سوم رويكردهاي ارزشي كه با مراجعه به منابع اسلامي مباني پيشگيري و مبارزه با فساد اداري استخراج مي گردد و در نهايت رويكرد تطبيقي كه استفاده از تجربيات ساير كشورها را مورد توجه قرار مي دهد[15].
با توجه به رويكردهاي مذكور منظور از سيستم پيشگيرانه اين است كه نظام تمركز يافته در كشف موارد فساد و تنبيه متخلفين به سيستم بازدارنده عوامل فساد تجهيز گردد. يكي از مهم ترين اجزاء اين سامانه پيشگيرانه، عامل فرهنگ سازماني است [18][30].
مدل مفهومي پژوهش
با عنايت به اهداف در نظر گرفته شده براي پژوهش و بر اساس دسـته بنـدي عوامـل فرهنگـي، هفت عامل مهم فرهنگي در مدل ارائـه شـده در نمـودار 1 كـه مـي تواننـد از بـروز فسـاد اداريپيشگيري كنند مشخص شده است. نحوه جهت گيري هر كدام از ايـن عوامـل در پيشـگيري ازبروز فساد اداري با توجه به كاركرد هاي فرهنگ بيان شده است.

نمودار 1. مدل مفهومي پژوهش و مؤلفه هاي فرهنگي
روش پژوهش
روش تحقيق حاضر از جنبه هدف كاربردي و نيز توسع هاي و از نظر ماهيـت توصـيفي پيمايشـياست. در اين پژوهش ابتدا مدل هاي فرهنگ سازماني از ادبيات نظـري اسـتخراج و سـپس طـيمصاحبه عميق با 30 نفر از متخصصـان اداري بـه روش دلفـي، شـاخص هـاي مـرتبط بـا فسـاداستخراج گرديده است. جامعه آماري نيز از بين متخصصين اداري شهر تهران انتخاب شده اسـتو به دليل نامحدود بودن حجم جامعه، به شكل نمونه برداري تصادفي طبقه اي، تعداد 373 نفر به عنوان حجم نمونه برگزيده شده اند.
در اين پژوهش به منظور جمع آوري داده ها از طرح پرسشنامه استفاده شده اسـت . بـه كمـكپرسشنامه اهم نمونههاي هنجاري و رفتاري از عوامل فرهنگي استخراج شده اند. به منظور برآورد پايايي يا قابليت اعتماد پرسشنامه نيز از روش آلفاي كرانباخ به وسيله نرم افزار spss استفاده شده است. آلفاي كرانباخ براي اين پرسشنامه 765/0 ميباشد. همچنين به منظور سنجش روايي و يـااعتبار پرسشنامه اقداماتي از قبيل دريافت نظرات اصلاحي خبرگان صورت گرفته است.
يافتههاي پژوهش
بر مبناي نتايج آمار توصيفي، از بين 373 نفر از افرادي كه به پرسشنامه پاسخ دادند 47% مـرد و53% زن بودند كه 30% آن ها مجرد و 70% آن ها متأهل هستند.
يافته هاي استنباطي پژوهش كه به كمك آزمون ال. اس. دي و آزمون نيومن ـ كولز بدسـتآمده است نشان مي دهد كه ارزش هاي سازماني با 27% و كنترل رفتار و شكل دادن به الگوهـايرفتاري مناسب با 21% بيشترين تأثير را روي كاهش فساد اداري دارنـد و همچنـين شـيوه هـاي انگيزشي با 4% به عنوان كم اثرترين عامل بر كاهش فساد اداري تشخيص داده شدهاند.
به منظور مقايسه دو به دو عوامل فرهنگي مؤثر بر فساد اداري به كمك آزمـون ال.اس. دي، در سطح اطمينان 95% جدول 1 ارائه مي شـود . بـا توجـه بـه مقـادير بدسـت آمـده تنهـا سـطحتاثيرگذاري عوامل ارزش هاي فردي و كنترل رفتار را مي توان يكسـان در نظـر گرفـت و ميـزانتاثيرگذاري باقي عوامل از يكديگر متفاوت هستند.
جدول شماره ي 2 نيز آزمون نيومن ـ كولز است و عوامل تأثيرگذار را بـر مبنـاي سـطح اثـرگذاريشان گروه بندي كرده و به ترتيب عوامـل ارزش هـا ي سـازماني، جامعـه پـذيري و هويـتبخشي، كنترل رفتار و ارزش هاي فردي، ارزشهاي بنيادين و در آخر عامل شيوه هـا ي انگيزشـيبر فساد اداري تاثيرگذار تشخيص داده شده اند.

جدول 1. مقايسه دو به دويي عوامل فرهنگي مؤثر در كاهش فساد اداري
بازه اطمينان 95% سطح
اطمينان اختلاف
ميانگين (J) تيمار (I) تيمار
كران بالا كران پايين 0/483 -0/651 0 -0/567 ارزشهاي سازماني ارزش هاي فردي
0/324 -0/156 0
0/026
0/698 0/24 شيوههاي انگيزشيارزشهاي بنيادينكنترل رفتار 0/179 0/011 0/095 0/067 -0/1 -0/016 -0/183 -0/351 0 -0/267 جامعه پذيري و هويت بخشي 0/891 0/723 0 0/807 شيوههاي انگيزشي ارزش هاي سازماني
0/747 0/578 0 0/662 ارزشهاي بنيادين 0/635 0/466 0 0/55 كنترل رفتار 0/384 0/216 0 0/3 جامعه پذيري وهويت بخشي 0/06 -0/228 0/.001 -0/144 ارزشهاي بنيادين شيوه هاي
انگيزشي
-0/172 -0/34 0
0 -0/256 كنترل رفتارجامعه پذيري و هويت بخشي -0/423 -0/591 -0/507 -0/027 -0/196 0/009 -0/11 كنترل رفتار ارزش هاي
بنيادين
-0/27 -0/446 0 -0/362 جامعه پذيري و هويت بخشي -0/166 -0/334 0 -0/25 جامعه پذيري و هويت بخشي كنترل رفتار

جدول 2. گروه بندي عوامل بر اساس آزمون نيومن – كولز
alpha = 0.05 گروه بندي بر اساس تعداد تيمار 5 4 3 2 1 2/201 373 شيوه هاي انگيزشي نيومن

آزمون

كولز

نيومن

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

آزمون

كولز

2/346 373 ارزش هاي بنيادين 2/441 373 ارزش هاي فردي 2/458 373 كنترل رفتار 2/709 373 جامعه پذيري و هويت بخشي 3/009 373 ارزش هاي سازماني 1/00 1/00 0/698 1/00 1/00 سطح اطمينان با توجه به جداول بالا يافته هاي تحقيق در قالب موارد زير ذكر مي شود:


دیدگاهتان را بنویسید