اثرات استرس )تنیدگی( شغلی بر بروز رفتار شهروندی سازمانی کارکنان در یک موسسه مالی اعتباری در استان مازندرانحسین صمدی میارکلائی 1،*، حمزه صمدی میارکلائی 2
حس ین صم دی میارکلائ ی، دانش جوی دکت ری مدیری ت دولت ی، باش گاه پژوهش گران ج وان و نخب گان، دانش گاه آزاد اس لامی، قائمش هر، ای ران
حمــزه صمــدی میارکلائــی، دکتــری مدیریــت دولتــی، باشــگاه پژوهشــگران جــوان و نخبــگان ،دانشــگاه آزاد اســلامی، قائمشــهر، ایــران
نويس نده مس ئول: حس ین صم دی میارکلائ ی، دانش جوی دکت ری مدیری ت دولت ی، باش گاه پژوهشــگران جــوان و نخبــگان، دانشــگاه آزاد اســلامی، قائمشــهر، ایــران. ایمیــل: hossein_
[email protected]
چکیده
مقدمــه: اســترس شــغلی بــه صــورت عــدم هماهنگــی بیــن نیازهــای شــغلی و تواناییهــا، قابلیتهــا و خواســتههای فــرد تعریــف میشــود و دارای عــوارض و پیامدهــای مختلــف جســمی، روانــی و رفتــاری اســت .ب ا ای ن ن گاه، ه دف از ای ن مطالع ه نی ز بررس ی اث رات اس ترس ش غلی کارکن ان ب ر ب روز رفت ار ش هروندی س ازمانی در می ان کارکن ان موسس ه مال ی اعتب ار ثام ن ش عب اس تان مازن دران ب ود.
روش کار: در ای ن مطالع ه توصیف ی ب ه روش همبس تگی ،147 نف ر از کارکن ان موسس ه مال ی اعتب ار ثام ن
مقدمه
ام روزه ب رای س ازمانها عملک رد و رفتارهای ی فرات ر از آنچ ه ک ه رســماً در شــرح شــغل بیــان شــده، بیشــتر مــورد انتظــار اســت .رفتارهــای فرانقــش یــا رفتــار شــهروندی ســازمانی اخیــراً جــزء جدای ی ناپذی ر مدیری ت عملک رد محس وب ش ده، و م وج نوین ی را در دانــش موجــود از رفتارهــای مزیــت بخــش ســازمانی ایجــاد کرده ان د] 1, 2[. رفت ار ش هروندی س ازمانی ب ه عن وان رفتارهای ی ک ه از طری ق الگوه ای ش غلی تعری ف نش ده اند، ام ا دس ت یاب ی بــه اهــداف ســازمانی را تســهیل می کننــد، تعریــف شــده اســت 3][. ای ن مجموع ه رفتاره ا از طری ق ترغی ب عملک رد س ازمانی مؤث ر و کارآم د باع ث ارتق ای س طح عملک رد س ازمانی می ش وند 4][. رفتــار شــهروندی ســازمانی مجموعــه رفتارهایــی اســت کــه خــارج از محــدودة رفتارهــای الزامــی افــراد در محیــط محســوب می شــود. امــا در ایجــاد فضــای روانــی و اجتماعــی مطلــوب در محی ط کار نق ش اساس ی و مح وری ایف اء می کن د. ای ن رفتاره ا حداقــل طــی 30 ســال گذشــته بــه حــوزه ای گســترده و وســیع در تحقیق ات س ازمان و مدیری ت ب دل ش ده اس ت] 5[. از طرف ی رفتــار شــهروندیِ ســازمانی، مجموعــه ای از رفتارهــا را شــامل می شــود کــه بــه اشــکال مختلــف، رفتارهــای بــه نفــع اجتمــاع ،ش هروندی س ازمانی، کم ک ک ردن ی ا عملک رد ترکیب ی نامی ده شــده اند] 6[.
1270001981708Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

رفتــار شــهروندی ســازمانی کــه بــه یــک نــوع رفتــار بصیرتــی )دلبخواهــی( اشــاره می کنــد، بــه طــور مســتقیم شــناخته و پــاداش داده نمی شــود. امــا، می توانــد کارکــرد کلــی ســازمان را ارتقـاء بخشـد] 7[. چندی ن دلی ل جه ت توجی ه ای ن ک ه چ را رفتــار شــهروندی ســازمانی اثربخشــی ســازمانی را تحــت تأثیــر ق رار می ده د وج ود دارد ازجمل ه، افزای ش به ره وری مدیریت ی ،کاهــش نیــاز بــه گســترش منابــع کمیــاب، ایجــاد محیطــی کــه روحیــه کارکنــان را افزایــش می دهــد] 8[. یکــی از عواملــی کــه نق ش تعیین کنن ده ای در ب روز رفت ار ش هروندی س ازمانی توس ط کارکنــان در ســازمان دارد، میــزان ســطح اســترس شــغلی افــراد می باش د. درواق ع بای د اذع ان داش ت ک ه در ای ن حال ت، رفت ار ش هروندی س ازمانی زمان ی ب روز می کن د ک ه ف رد در کار خ ود بیش تــر از ســطح معمــول و ضــروری اســترس نداشــته باشــد.
کلمــه اســترس بــرای اولیــن بــار بــه طــور اختصاصــی توســط س یل در س ال 1936 به کارب رده ش د. او اس ترس را ای ن چنی ن تعری ف ک رد: «مجموع ه ای از واکنش ه ای دفاع ی ب دن در قب ال محرک ه ای مض ر ک ه در کل، س ندروم س ازگاری عموم ی نامی ده می ش ود] »9[. یک ی از مهم تری ن مناب ع ایجادکنن ده اس ترس در زندگ ی ه ر ف ردی، ش غل وی می باش د و ام روزه اس ترس ش غلی ب ه مس ئله ای ش ایع و پ ر هزین ه در محی ط کاری تبدی ل ش ده اس ت، ب ه ط وری ک ه س ازمان مل ل متح د آن را بیم اری ق رن بیس تم نامی د و در ط ی س ال های اخی ر ه م س ازمان بهداش ت جهان ی آن را مش کلی هم ه گی ر اع لام ک رد]10[. از طرف ی ب ا توســعه جهانــی ســازی، ارتقــاء ســطح رقابت هــا، حرکــت بیشــتر بی ن ملت ه ا و تغیی ر رواب ط اس تخدامی، اس ترس ب ه ط ور قاب ل توجه ی در بهداش ت ش غلی اهمی ت یافت ه و یک ی از عل ل مه م زیان هــای اقتصــادی در سرتاســر جهــان دانســته می شــود. هــم چنیــن شــواهدی موجــود می باشــد کــه نشــان می دهــد اســترس می توان د ب ر س لامتی ف رد و پیامده ای مه م س ازمانی از قبی ل می زان تغیی ر ش غل و به ره وری نی ز تاثیرگ ذار باش د]11[.
اســترس شــغلی، استرســی اســت کــه فــرد معینــی در شــغل معینــی دچــار آن می شــود، یعنــی هــم خصوصیــات فــرد و هــم عوامــل مربــوط بــه شــغل در ایجــاد آن دخالــت دارنــد و چــون ف رد و محی ط تأثی ر متقاب ل ب ر یکدیگ ر دارن د، بنابرای ن اس ترس شــغلی در چنیــن بافتــی بــه وجــود می آیــد. بنابــر تعریفــی ،اســترس شــغلی پاســخ های مضــر فیزیکــی و ذهنــی اســت کــه وقتــی نیازمندی هــای شــغلی بــا توانایی هــا و منابــع مــورد نیــاز فــرد هماهنــگ نباشــد بــه وجــود می آیــد] 12[. بــه طــور کلــی می ت وان اس ترس ش غلی را پاس خ ب ه فش ارهای ناش ی از محی ط کار دانســت و وقتــی روی می دهــد کــه انتظــارات فــرد بیــش از اختی ارات و توانایی ه ای او باش د. اس ترس ش غلی دومی ن مش کل ش ایع مرتب ط ب ا کار محس وب می ش ود. طب ق گ زارش س ازمان جهان ی بهداش ت، بی ش از نیم ی از کارکن ان کش ورهای صنعت ی از اس ترس ش غلی ش اکی هس تند و تنه ا در آمری کا ح دود ی ازده میلیــون نفــر از اســترس شــغلی رنــج می برنــد] 11[. اســترس ش غلی هم واره ب ر می زان س لامت اف راد و کیفی ت زندگی ش خصی آن ان اثرگ ذار ب وده و آث ار زیانب اری ب ا خ ود ب ه هم راه دارد. از طرف ی، در محی ط کار نی ز نتای ج منف ی از خ ود نش ان می ده د )مانن د: غیب ت، ت رک ش غل، فرس ودگی و …(. ع لاوه برای ن م وارد ،از بیش ترین اث رات تخریب ی اس ترس ش غلی، تاثیرگ ذاری منف ی ب ر رفت ار و عملک رد اف راد در محی ط کار اس ت.
در واقــع رفتــار شــهروندی ســازمانی، بــه عنــوان رفتارهــای فرانقشــی، کــه کارکنــان در محیــط کار بــروز می دهنــد، تابــع عوامــل متعــددی اســت؛ و بخصــوص بــه شــدت تحــت تأثیــر اس ترس در محی ط کار اس ت. اغل ب مش اهده ش ده ک ه کارکن ان دارای اســترس شــغلی بــالا، تــوان و انگیــزه کمتــری بــرای ارائــه رفتارهــای شــهروندی از خــود دارنــد.
موض وع «تبیی ن اث رات س طح اس ترس ش غلی کارکن ان ب ر ب روز رفتــار شــهروندی ســازمانی در محیط هــای کاری ســازمانی»، در تحقیق ات کمت ر م ورد توج ه ب وده اس ت. در ای ن راس تا، س عی ب ر آن اس ت ت ا در ای ن تحقی ق از ای ن منظ ر ب ه مقول ه اس ترس شــغلی و نقــش آن بــر رفتــار شــهروندی ســازمانی در ســازمان نگریســته شــود، و از طرفــی ایــن موضــوع حاکــی از نــو بــودن ،تازگ ی موض وع و در نهای ت جذابی ت آن می باش د. در ای ن زمین ه پل ه در مطالع ات خ ود ب ا ه دف بررس ی ارتب اط می ان اس ترس شــغلی و رفتــار شــهروندی ســازمانی، دریافــت کــه هیــچ ارتبــاط معنــی داری میــان کار اســترس زا و رفتــار شــهروندی ســازمانی وج ود ن دارد. درواق ع کار اس ترس زا می ل ب ه ت رک س ازمان را در کارکنــان افزایــش می دهــد] 13[. مطالعــات آیاســته و ایکیانئــون ب ا عن وان «ارتباط ات س ازمانی، اس ترس ش غلی و رفت ار ش هروندی ســازمانی کارکنــان IT در دانشــگاه های نیجریــه» حاکــی از آن اســت کــه اســترس شــغلی و مؤلفه هــای آن پیــش بینــی کننــده رفتــار شــهروندی ســازمانی می باشــند] 14[. در دیگــر مطالعــه ای یافته ه ای دیکنس ون نش ان داد ک ه اس ترس در خان ه و اس ترس ش غلی ب ا رفت ار ش هروندی س ازمانی ارتب اط و همبس تگی ندارن د 15][. ســهراب زاده و همــکاران و همــکاران در تحقیقــات خــود پ س از بررس ی عوام ل مؤث ر ب ر رفت ار ش هروندی س ازمانی، می ان اس ترس ش غلی و رفت ار ش هروندی س ازمانی ارتب اط معک وس و معن ی دار را گ زارش کردن د] 61[.
بــا توجــه بــه تحقیقــات ســال های اخیــر در دنیــا و بــا نــگاه بــه اهمی ت رفتاره ای ش هروندی س ازمانی ب ه عن وان ای ده برت ر در جه ت بهب ود عملک رد س ازمان های ام روز و نی ز اهمی ت اس ترس ش غلی ب ه عن وان یک ی عوام ل مه م ب ر رفت ار و ب ازده کارکن ان و اثربخشــی ســازمان ها، هــدف از انجــام ایــن تحقیــق تبییــن اث رات س طح اس ترس ش غلی کارکن ان ب ر ب روز رفت ار ش هروندی ســازمانی در محیط هــای کاری ســازمانی بــوده اســت. برایــن ،اس اس م دل مفهوم ی پژوه ش ب ه ش رح ذی ل ارائ ه می گ ردد.
ب ر اس اس الگ وی مفهوم ی و ه دف تحقی ق، فرضیه ه ای پژوه ش ب ه ش رح زی ر آزم ون می ش وند:

تصوير 1. ترسیم چارچوب مفهومی تحقیق
میــان ادراک از اســترس )تنیدگــی( شــغلی و رفتــار شــهروندی ســازمانی کارکنــان ارتبــاط معکــوس و معنــی داری وجــود دارد.
میــان ادراک از ابعــاد هفــت گانــه اســترس )تنیدگــی( شــغلی )ماهیــت کار، زمــان کار، سیاســت ســازمانی، جایــگاه ســازمانی ،عوامــل محیطــی، روابــط و عوامــل شــخصی( و رفتــار شــهروندی ســازمانی کارکنــان ارتبــاط معکــوس و معنــی داری وجــود دارد.
روش کار
پژوه ش حاض ر از لح اظ طبق ه بن دی تحقیق ات ب ر اس اس ه دف ،از نــوع تحقیقــات کاربــردی و از لحــاظ نحــوه گــردآوری دادههــا ،روش ای ن تحقی ق توصیف ی اس ت. از نظ ر دس ته بن دی تحقیق ات توصیف ی ب ر اس اس نح وه جم ع آوری اطلاع ات نی ز ای ن پژوه ش از نــوع پیمایشــی یــا پهنــا نگــر، و مبتنــی بــر مــدل معــادلات س اختاری بش مار م ی رود. جامع ه آم اری تحقی ق، کلی ه کارکن ان مؤسســه مالــی اعتبــار شــعب ثامــن اســتان مازنــدران می باشــند .تع داد اف راد جامع ه م ورد تحقی ق 148 نف ر بودهان د، حج م نمون ه تحقی ق نی ز ب ا اس تفاده از فرم ول نمون ه گی ری کوک ران محاس به ش ده اس ت. بای د اش اره ک رد، مق دار بدس ت آم ده از ای ن رابط ه تقریب اً 107 میباش د. ب ا ای ن ح ال حج م نمون ه م ورد اس تفاده ،شــامل 114 نفــر از کارکنــان ســازمان مذکــور می باشــد کــه بــه ص ورت سرش ماری انتخ اب ش دهاند. یعن ی جه ت اطمین ان می ان تمامــی کارکنــان پرسشــنامه توزیــع و در نهایــت 114 پرسشــنامه تکمی ل ش ده در تحلی ل گنجان ده ش د. درواق ع اب زار اصل ی م ورد اس تفاده در ای ن تحقیـق، پرسشـنامه های )اس تاندارد( بس ته، ب ه ش رح ذی ل ب وده اس ت:
ســیاهة رفتــار شــهروندی ســازمانی: ایــن پرسشــنامه به وســیله ی نیهــوف و مورمــن) 17] (1993[، تهیــه و تدویــن گردیــده اســت ،4) ســؤال بــرای هــر مؤلفــه: نوعدوســتی، جوانمــردی، وظیفــه شناس ی، تواض ع و ادب اجتماع ی( اس تفاده گردی د. مقی اس پاس خ گوی ی ب ه ای ن پرسش نامه پن ج گزین ه ای )کام لاً مخالف م = 1 ت ا کام لاً موافق م = 5( ب وده اس ت. نمون ه ای از س ؤالات پرسش نامه موردنظ ر ب رای ه ر مؤلف ه ب ه ترتی ب زی ر اس ت:
1. ت ا چ ه ان دازه ب ه اف رادی ک ه ب ارکاری )وظای ف( س نگینی را بــر عهدهدارنــد، کمــک میکنیــد؛ 2. «از کاه کــوه نمیســازید »)مس ائل را بزرگ ت ر ازآنچـه هس ت نش ان نمیدهی د(؛ 3. ت ا چ ه انــدازه از ایجــاد وقفههــای اضافــی در زمــان کار پرهیــز میکنیــد؛ 4. قب ل از انج ام اقدام ات، ب ه دیگ ران آگاه ی میدهی د. و 5. ت ا چــه انــدازه از تغییــرات ســازمانی حمایــت میکنیــد.
ســیاهة اســترس )تنیدگــی( شــغلی: ایــن پرسشــنامه به وســیله ی ان ج ی و هم کاران) 18] (2005[، تهی ه و تدوی ن گردی ده اس ت ،)در مجم وع 33 گوی ه ب رای هف ت مؤلف ه: ماهی ت کار، زم ان کار ،سیاســت ســازمانی، جایــگاه ســازمانی، عوامــل محیطــی، روابــط و عوام ل ش خصی( اس تفاده گردی د. مقی اس پاس خ گوی ی ب ه ای ن پرسش نامه پن ج گزین ه ای )کام ًلا موافق م = 1 ت ا کام ًلا مخالف م = 5( بــوده اســت. نمونــه ای از ســؤالات پرسشــنامه موردنظــر بــه ترتی ب زی ر اس ت:
1. در ش غل ش ما، تض اد می ان تقاضاه ای مختل ف وج ود دارد؛ 2. در ش غل ش ما، تخصیصه ای ناعادلان ه )توزی ع ناعادلان ه( حج م کاری وجــود دارد؛ 3. در شــغل شــما، دشــواری و مشــکلات بــرای بکارگی ری توانمندیه ا وج ود دارد؛ 4. در ش غل ش ما، ش ناخت و قدردان ی کم ی ب رای کاره ای انج ام ش ده وج ود دارد.
در ایــن پژوهــش از نظــرات اســاتید دانشــگاهی و خبــرگان امــر ،ب رای س نجش روای ی ظاه ری و روای ی محتوای ی پرسش نامه های بکارگرفت ه ش ده اس تفاده ش د. ع لاوه ب ر آن ای ن تحقی ق، تحلی ل عاملــی اکتشــافی بــر روی پرسشــنامهها انجــام شــد، تــا روایــی س ازه اب زار تحقی ق ب ا حص ول می زان قاب ل قب ول اعتب ار عامل ی تائی د گ ردد. در م ورد پایای ی اب زار پژوه ش نی ز از روش آلف ای کرونب اخ اس تفاده ش د، برای ن اس اس، آس تانه قاب ل قب ول عموم ی بــرای آن بیــش 70/0 اســت، امــا بایــد اشــاره کــرد کــه حتــی قابلیــت اطمینــان بــالای 50/0 نیــز مــورد تائیــد میباشــد] 91, 20[. در ای ن تحقی ق می زان گ زارش ش ده آم اره آلف ای کرونب اخ ،در ج دول ش ماره 1 آم ده اس ت.
1270001981708Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

ع لاوه برای ن؛ در ای ن تحقی ق از روش م دل مع ادلات س اختاری جه ت توانای ی تبیی ن و ب رازش کلی ت م دل، ک ه کم ک ش ایانی به فهــم بهتــر پدیدههــای پیچیــده ی اجتماعــی مینمایــد، اســتفاده ش ده اس ت. بمنظ ور تجزی ه و تحلی ل دادهه ا از روشه ای مختل ف توصیفــی و اســتنباطی اســتفاده شــد و نــرم افــزار 16SPSSwin و خصوصــاٌ نــرم افــزار 54,8LISREL بــرای برقــراری روابــط علّــی متغیره ا م ورد اس تفاده ق رار گرف ت.
1270001981708Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

یافته ها
ب ا توج ه ب ه داده ه ای مش اهده ش ده از پرسش نامه های توزی ع شــده در نمونــه مــورد مطالعــه؛ از نظــر ســن 32% بیــن) 03-52(، 37% بیــن) 23 ،(31-35% بیــن) 36-40( و 8% بیــن
41-45)( ســال، از ایــن میــان 16% مجــرد و 84% متأهــل، از لحــاظ ســابقه 31% بیــن) 4-1(، 32% بیــن) 8-5(، 27% بیــن 9-12)( و 10% بیــن) 13-16( ســال، از نظــر تحصیــلات 9% دیپل م ،29% کاردان ی و 52% لیس انس و 10% کارشناس ی ارش د و بالاتــر بوده انــد.
در ای ن تحقی ق ب رای تحلی ل معن ی داری رواب ط می ان متغیره ا از آزم ون همبس تگی و جه ت ارزیاب ی رابط ه علّ ی بی ن متغیـر مس تقل یعن ی اس ترس ش غلی و متغی ر وابس ته )رفت ار ش هروندی ســازمانی( از روش معــادلات ســاختاری بــه کمــک نــرم افــزار لی زرل، اس تفاده ش ده اس ت. ج دول 1 نتای ج آزم ون همبس تگی میــان رفتــار شــهروندی ســازمانی، اســترس شــغلی و متغیرهــای آن هــا را نشــان می دهــد.
جدول 1: پایایی و ماتریس همبستگی برای متغیرهای پژوهش
9 8 7 6 5 4 3 2 1 متغیرها
)0/92( رفتار شهروندی
1 -0/451** ماهیت کار
1 0/667** -0/386** زمان کار
1 0/133 0/237** -0/187* سیاست سازمان
1 0/341** 0/721** 0/766** -0/293** جايگاه سازمانی
1 0/750** 0/382** 0/603** 0/715** -0/218** عوامل محیطی
1 0/482** 0/541** 0/143 0/524** 0/559** -0/369** روابط
1 0/776** 0/423** 0/460** 0/155 0/421** 0/425** -0/166* عوامل شخصی
)0/84( 0/578** 0/537** 0/646** 0/842** 0/752** 0/611** 0/718** -0/590** استرس شغلی
* Correlation is significant at the 0.05 level (-2tailed)
** Correlation is significant at the 0.01 level (-2tailed).
یافته هــای جــدول فــوق نشــان می دهــد کــه میــان رفتــار ش هروندی س ازمانی و اس ترس ش غلی ارتب اط معک وس و معن ی داری) 100/0 = P و 095/0- = R(، وجــود دارد. ایــن ارتبــاط معک وس و معن ی دار نی ز در ارتب اط ب ا رفت ار ش هروندی س ازمانی و ابعــاد اســترس شــغلی قابــل مشــاهده اســت. از طرفــی نیــز میــان اســترس شــغلی و ابعــاد آن همبســتگی و ارتبــاط مثبــت و معنــی داری وجــود دارد. در ایــن قســمت ذیــل بــا توجــه بــه م دل مفهوم ی، م دل ان دازه گی ری رفت ار ش هروندی س ازمانی و اس ترس ش غلی ب ر اس اس خروج ی لی زرل ارائ ه خواه د ش د.همــان گونــه کــه در جــدول فــوق مشــخص اســت تمــام روابــط ایــن مــدل در تحقیــق معنــی دار بــوده اســت و دارای ضریــب اســتاندارد بالایــی هســتند، یعنــی بیشــتر ابعــاد یــا نشــانگرهای رفتــار ســازمانی و اســترس شــغلی بــر متغیرهــای مکنــون تأثیــر گ ذار و تبیی ن کنن ده آن هس تند. ه م چنی ن اع داد بدس ت آمده از مــدل معــادلات ســاختاری بــرای بــرازش مــدل، حاکــی از آن اس ت ک ه ب ا توج ه ب ه ای ن ک ه میانگی ن مج ذور خطاه ای م دل کمت ر از 10/0 اس ت و ه م چنی ن کای دو ب ه درج ه آزادی نی ز کوچک ت ر از 3 اس ت، در نتیج ه مدل ه ا دارای ب رازش و تناس ب بالایــی می باشــند.
مــدل نهایــی پژوهــش: شــاخص های برازندگــی مــدل نهایــی تحلی ل مس یر ب ا اس تفاده از ن رم اف زار لی زرل اس تخراج و تحلی ل ش ده اس ت.
نتایــج خروجــی لیــزرل و تحلیــل قســمت تخمیــن اســتاندارد و غیراســتاندارد مــدل نشــان می دهــد کــه مــدل انــدازه گیــری در پژوه ش، م دل نس بتاً مناس بی اس ت؛ زی را می زان 2df/χ براب ر ب ا 46/1، ج ذر ب رآورد واریان س خط ای تقری ب براب ر ب ا 460/0 و ســطح معنــی داری یــا میــزان پــی برابــر بــا 0/000 می باشــد ،کــه ایــن میــزان کمتــر از حــد دامنــه مجــاز، یعنــی) P value < 0/0( می باشــد] 21, 22[. از طرفــی عــلاوه بــر آن، شــاخص نیکوی ی ب رازش م دل کوواریان س و ش اخص ب رازش نرم ال ش ده م دل کوواریان س براب ر ب ا 91/0 و 95/0 اس ت، هم چنی ن مق دار CFI برابــر بــا 97/0 می باشــد، کــه ایــن امــر حاکــی از بــرازش مناســب مــدل تحلیــل مســیر تحقیــق و بنابرایــن تأییــد اعتبــار م دل تحلی ل مسـیر اس ت] 32[.
ب ا نظ ر ب ه خروج ی ن رم اف زار LISREL، در ج دول 3 خلاص ه ای از آزمــون فرضیــات را نشــان میدهــد. بررســی معنــی دار بــودن تأثیــر اســترس شــغلی بــر رفتــار شــهروندی ســازمانی، ارزیابــی چگونگــی و میــزان ایــن تأثیــر از مــدل اســتاندارد و عــدد معنــی داری اس تفاده میش ود. در م ورد معن ی دار ب ودن اع داد بدس ت آم ده م دل می ت وان گف ت ک ه از آنج ا ک ه آزم ون فرضی ات در
جدول 2: ضرائب استاندارد و معنا داری مرتبط با مدل های اندازه گیری
ضريب استاندارداعداد معناداریتايید/رد ارتباط
فرايند استرس شغلی
ماهیت کار ← استرس شغلی44/048/4تایید
زمان کار ← استرس شغلی60/033/6تایید
سیاست سازمان ← استرس شغلی33/027/3تایید
جایگاه سازمانی ← استرس شغلی74/028/8تایید
عوامل محیطی ← استرس شغلی74/019/8تایید
روابط ← استرس شغلی59/027/6تایید
عوامل شخصی ← استرس شغلی53/049/5تایید
RMSEA = 0.085 ، GFI = 0.93 ، AGFI = 0.90 ، NFI = 0.90 و NNFI = 0.92 نیز کوچک تر از 3 است χ2/df = )1/94(مجذور خطاهای مدل) 0/085( کوچک تر از 10/0 است و هم چنین
رفتار شهروندی سازمانی
نوع دوستی ← رفتار شهروندی سازمانی72/070/5تایید
وظیفه شناسی ← رفتار شهروندی سازمانی43/084/3تایید
جوانمردی ← رفتار شهروندی سازمانی65/035/5تایید
تواضع ← رفتار شهروندی سازمانی26/033/2تایید
عفت ← رفتار شهروندی سازمانی19/068/1عدم تایید
RMSEA = 0.077 ،GFI = 0.97 ، AGFI = 0.90، NFI=0.92 و NNFI = 0.91 نیز کوچک تر از 3 است χ2/df = )1/94( مجذور خطاهای مدل) 0/077( کوچک تر از 10/0 است و هم چنین
جدول 3: شاخص های برازش مدل ساختاری
استرس ← رفتار شهروندی سازمانیضريب استاندارداعداد معناداریتأيید/رد ارتباط
ماهیت کار ← رفتار شهروندی سازمانی96/0-07/4-تأیید
زمان کار ← رفتار شهروندی سازمانی25/0-76/4-تأیید
سیاست سازمان ← رفتار شهروندی سازمانی07/0-67/1-عدم تأیید
جايگاه سازمانی ← رفتار شهروندی سازمانی08/0-84/2-تأیید
عوامل محیطی ← رفتار شهروندی سازمانی05/0-80/1-عدم تأیید
روابط سازمانی ← رفتار شهروندی سازمانی65/0-36/3-تأیید
عوامل شخصی ← رفتار شهروندی سازمانی22/0-16/1-عدم تأیید
RMSEA = 0.064، GFI = 0.94، AGFI = 0.91، NFI=0.95 و NNFI=0.97 .نیز کوچک تر از 3 است χ2/df = )1/46( مجذور خطاهای مدل) 0/064( کوچک تر از 10,0 است و همچنین
1270001981708Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017

س طح 95/0 انج ام میش ود، اع داد معنـی دار خواهن د بـود ک ه بیــن 96/1 و 96/1- نباشــند] 23, 24[ بــه ایــن معنــی کــه اگــر ع ددی بی ن 96/1 و 96/1- ق رار بگی رد، رابط ه علّ ی ب ی معن ی خواه د ب ود، ب ر اس اس ای ن ج دول )ج دول 3(، و ب ا توج ه ب ه نتای ج آزم ون تحلی ل مس یر، فرضی ه اصل ی پژوه ش مبن ی ب ر اث ر اس ترس ش غلی ب ر رفت ار ش هروندی س ازمانی معن ی دار اس ت و
1270001981708Downloaded from journal.iehfs.ir at 11:36 +0330 on Wednesday October 11th 2017


دیدگاهتان را بنویسید