> آيا در چند رسانه اي هاي آموزشي رياضي موجود در بازار ايران “اصول ماير ” رعايت شده است ؟
> آيا در چند رسانه اي هاي آموزشي رياضي موجود در بازار ايران “اصول طراحي ساخت گرا ” رعايت شده است ؟
> نوآوري وخلاقيت پژوهش
در درس رياضيات محقق به ديگر پژوهشات در اين زمينه دسترسي نداشته است .
شاخص ها و معيارهاي بکار گرفته شده ترکيبي از :
-اصول ومعيارهاي درس افزارهاي يادگيري الکترونيکي (اسکندري ، 1388) .
-اصول طراحي ساخت چندرسانه اي ارائه شده توسط ماير (ماير ومورنو، 1998).
-استانداردنرم افزارهاي آموزشي توسط دفتر تکنولوژي آموزشي وزارت آموزش و پرورش .
-اصول طراحي و ارزشيابي نرم افزارهاي آموزشي (شاه جعفري ،1382) .
-تحليل چندرسانه اي درس شيمي (مفتيان ،1388) .

-مدل يادگيري مجازي تحت مدل ساخت گرا .
-کتاب راهبردها و فنون آموزشي (فردانش ،1380) .
-درحالي که پژوهشات قبلي در اين حد از جامعيت شاخص ها استفاده ننموده اند.
-تعداد زياد داوران و ترکيب داوران (دبيران رياضي وتکنولوژيست آموزشي) .
-رعايت اصول تحليل محتوا در ارزيابي (محاسبه شاخص توافقي ،ارزيابي کل چندرسانه اي و بخش هاي آن به صورت جداگانه ).
-در ايران مطالعاتي در خصوص ارزشيابي چندرسانه اي ها در زمينه اصول ماير در درس زبان انگليسي (زارعي-زوارکي وعوض زاده ،1385)و درس شيمي (مفتيان ،1388) انجام گرفته است .اما يک ارزشيابي همه جانبه در خصوص نرم افزار هاي درس رياضي صورت نگرفته است.
اهميت و ضرورت انجام پژوهش:
امروزه کامپيوتر و فناوري اطلاعات در تمام سطوح مختلف زمينه هاي آموزشي نفوذ نموده است و به چالشي بزرگ براي آموزش سنتي تبديل گرديده است. در حالي که برخي از مربيان در مقابل اين چالش ايستادگي مي کنند، گروهي ديگر به راحتي آن را پذيرفته و به منظور ارتقاء آموزش و يادگيري از آن استفاده مي کنند. با اين حال، تمام محصولات آموزشي الکترونيکي موجود در بازار، براي تدريس و يادگيري مناسب نيستند و در ميان آنها بايد به انتخاب دست زد (لي و لي15، 2007، ص 1). از سوي ديگر، نوآوري در شيوه هاي آموزش از ويژگي هاي عصر جديد است و استفاده از رايانه در تمام زمينه ها، به خصوص در زمينه ي آموزش دروس مشکل نظير رياضيات، شايد امري اجتناب ناپذير محسوب مي گردد. استفاده از چندرسانه اي ها در نظام هاي آموزشي داراي فوايد بسيار است و شاهد اين گفته آن که استفاده آموزشي از برنامه هاي چند رسانه اي در کشورهاي مختلف روند رو به رشد داشته است. امروزه برنامه هاي آموزشي چند رسانه اي فراواني وجود دارند که در تدريس و يادگيري موضوعات و سطوح مختلف يادگيري مورد استفاده قرار مي گيرند. چندرسانه اي آموزشي با درگير نمودن حواس چندگانه در يادگيري، امکان تمرين به دانش آموز تا رسيدن به حد تسلط، تسهيل مشارکت ميان دانش آموزان، کمک به آنان براي ايجاد ارتباط بين مفاهيم، انعطاف پذيري در مقابل نياز فراگيران و برقراري ارتباط دو سويه با کاربر، مي توانند باعث ارتقاء سطح يادگيري شوند (رضوي، 1386).
آموزش به کمک رايانه با قابليت چندرسانهاي، ميتواند حواس گوناگون را همزمان در فرآيند تجربهي چند حسي به کار گيرد و براي افراد با ويژگيهاي متفاوت، محيط مطلوب يادگيري ايجاد نمايد (اسدي و بهرنگي، 1387، ص 11، به نقل از عالمي، 1379). همچنين چندرسانه اي ها، توجّه و علاقه فراگيران را جلب مي کنند، يادگيري را سريع، مؤثرتر و پايدارتر مي کنند، تجارب واقعي، عيني و حقيقي را در اختيار فراگيران قرار مي دهند و موقعيت هايي را در اختيار قرار مي دهند که کسب آنها از راه هاي ديگر امکان پذير نيست (فردانش، 1382).
علاوه بر اين، نرمافزارهاي چندرسانهاي با فراهم کردن شرايط براي به کارگيري همزمان دو حس شنيداري و ديداري و جذاب و متنوع ساختن فضاي يادگيري، باعث سريعتر شدن يادگيري ميگردند. آموزش هاي مبتني بر کامپيوتر در مقايسه با آموزش هاي سنتي داراي مزايايي نظير بازخورد فوري، اجتناب از قضاوت هاي ذهني و سوگيرانه (اسکري و اکانر16، 1997)، تسهيل فرآيند انفرادي کردن آموزش، افزايش دامنه توجّه و انگيزش يادگيرندگان، يادگيري متنوع (بيچ و آوايدا17، 1992)، تناسب آموزش با توانمنديهاي يادگيرندگان، ايجاد محيط يادگيري برانگيزاننده و به دور از رقابت هاي ناسالم (هال و همکاران18، 2000) و سلسله مراتبي نمودن برنامه ها، افزايش قدرت خودتنظيمي و خودبازبيني (هاموند و ارينرون19، 1997) مي باشند (به نقل از قمراني و جعفري، 1384، ص 23).
با وجود تمام مزايايي که براي آموزش به کمک چند رسانه اي هاي آموزشي بر شمرديم، اين فوايد تنها زماني مي تواند عايد فراگير گردد که چند رسانه اي هاي مورد استفاده داراي محتوايي علمي و مبتني بر اصول علمي درست طراحي و توليد چند رسانه اي ها باشند. در غير اين صورت مشکل فراگيران را دو چندان و فقط وقت آنها را بيهوده هدر خواهند داد. لذا اهميت و ضرورت پژوهش هايي از اين دست از اينجا نمايان مي گردد که تأثيرگذاري اين گونه نرم افزارها تنها با تحليل محتواي آنها با توجه به اصول و مباني علمي امکان پذير خواهد بود که هدف پژوهش حاضر است.
اهداف پژوهش:
هدف کلي: هدف کلي اين پژوهش تعيين ميزان رعايت اصول طراحي چند رسانه اي آموزشي درس افزارها و نرم افزارهاي درس رياضي مي باشد ودر اين راستا اهداف جزيي زير در نظر قرار گرفته اند.
اهداف جزيي:
1. تعيين ميزان رعايت “اصول توليد محتوا”در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي
2. تعيين ميزان رعايت “اصول رهيابي ورديابي”در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي
3. تعيين ميزان رعايت “اصول طراحي آموزشي” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي
4. تعيين ميزان رعايت “اصول چندرسانه اي” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي .
5. تعيين ميزان رعايت “اصول طراحي فني” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
6. تعيين ميزان رعايت “اصول خلاقيت” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
7. تعيين ميزان رعايت “اصول تعامل و ارتباط گروهي” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
8. تعيين ميزان رعايت “اصول ارزشيابي” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
9. تعيين ميزان رعايت “اصول پشتيباني” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
10. تعيين ميزان رعايت “اصول ماير” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
11. تعيين ميزان رعايت “اصول فعال بودن” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
12. تعيين ميزان رعايت “اصول متفکرانه بودن” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
13. تعيين ميزان رعايت “اصول تراکمي بودن” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
14. تعيين ميزان رعايت “اصول يکپارچه بودن” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.
15. تعيين ميزان رعايت “اصول هدفدار بودن” در نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي.

سؤالات پژوهش:
1. درطراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول توليدمحتوا” رعايت گرديده اند؟
2. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول رهيابي و رديابي” رعايت گرديده اند؟
3. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول طراحي آموزشي” رعايت گرديده اند؟
4. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول چندرسانه اي” رعايت گرديده اند؟
5. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول طراحي فني” رعايت گرديده اند؟
6. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول خلاقيت” رعايت گرديده اند؟
7. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول تعامل و ارتباط گروهي” رعايت گرديده اند؟
8. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول ارزشيابي” رعايت گرديده اند؟
9. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تاچه اندازه “اصول پشتيباني” رعايت گرديده اند؟
10. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول ماير” رعايت گرديده اند؟
11. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول فعال بودن” رعايت گرديده اند؟
12. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول متفکرانه بودن” رعايت گرديده اند؟
13. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول تراکمي بودن” رعايت گرديده اند؟
14. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول يکپارچه بودن” رعايت گرديده اند؟

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

15. در طراحي نرم افزارهاي آموزش درس رياضي پايه اول ابتدايي تا چه اندازه “اصول هدفدار بودن” رعايت گرديده اند؟
تعريف مفاهيم و اصطلاحات: (به صورت مفهومي):
تحليل محتوا: برلسن تحليل محتوا را يک فن پژوهشي براي توصيف عيني، نظامدار و کمي ظاهر محتواي رسانه ي ارتباطي مي داند. کرلينجر (1380) نيز تحليل محتوا را روش مطالعه و تجزيه و تحليل ارتباطات، به شيوه اي نظامدار، عيني و کمي براي اندازه گيري متغيرها تعريف مي کند (نقل از جعفري هرندي و همکاران، 1387، ص 36).
ديدگاه ساخت گرا: ديدگاه هاي ساختن گرايي بر اساس اين فرض بنا شده است که ما با تأمل بر تجربياتمان و ادراکاتمان، دنيايي که در آن زندگي مي‌کنيم را مي‌سازيم. هر يک از ما مدل‌هاي ذهني خودمان را خلق مي‌کنيم و بنابراين يادگيري فرايند انطباق مدل‌هاي ذهنيمان با تجربيات جديد محسوب مي‌شود. ساختن گرايي را مي‌توان موج فکري جديدي دانست که در دهه 1990 بر طراحي آموزشي تأثير گذاشت و سبب شکل گيري مباحث نوين در طراحي آموزشي شد. اين طرز تفکر، طراحي آموزشي را مسئول ايجاد محيطي مي‌داند که در آن يادگيري فعال روي مي‌دهد و به خلق دانش توسط يادگيرنده منجر مي‌شود. اصول آموزش ساختن گرايانه بر حل مسائل پيچيده و واقعي، همکاري يادگيرندگان با يکديگر براي حل مسائل، بررسي مسائل از چشم اندازهاي گوناگون و مسئوليت پذيري يادگيرندگان در قبال يادگيري و نيز آگاهي آنان از نقش خود در فرآيند ساخت دانش تأکيد مي‌کرد (رضوي، 1390، ص 19، نقل از ريزر 2000).
اصول طراحي چند رسانه اي ها: واژه چند رسانه، به گردآوري انواع مختلفي از تکنولوژي‌هاي ديداري و شنيداري با هدف ارتباط بر مي‌گردد، انواع مختلف چند رسانه اي شامل متن و صوت و گرافيک و انيميشن است. هاينک و مولنداوراسل: چند رسانه اي عبارت است از ترکيب چندين رسانه شامل متن و گرافيک و صدا و تصاوير ثابت ويديويي و انيميشن که به کمک کامپيوتر به نمايش در بيايد. چند رسانه اي را به مثابه ارائه مطالب با استفاده از کلمات و تصاوير تعريف مي‌کند که منظورش از تصاوير گرافيک، نمودار، عکس، نقشه، انيميشن و ويديو مي‌باشد (ملکيان و آخوندي، 1389، نقل از ماير 2001)؛ و منظور اصول طراحي چند رسانه اي ها، اصولي است که توسط ماير به منظور طراحي چند رسانه اي ها ارائه گرديده و شامل هفت اصل: “اصل چند رسانه اي”، “اصل مجاورت مکاني”، “اصل مجاورت زماني”، “اصل پيوستگي يا انسجام”، “اصل کانال هاي حسي”، “اصل افزونگي يا مازاد” و “اصل تفاوت هاي فردي” مي باشد.
اصل چند رسانه اي: دانش آموزان زماني خوب ياد مي گيرند که از کلمات و تصاوير در کنار هم استفاده شود نه اينکه تنها از کلمات استفاده شود.
اصل مجاورت مکاني: دانش آموزان زماني خوب ياد مي گيرند که در صفحه يا صفحه نمايشگر، تصاوير و کلماتي که مربوط به هم هستند نزديک به هم يا در کنار هم به نمايش در آيند تا اينکه دور از هم به نمايش در آيند.
اصل مجاورت زماني: زماني که کلمات و تصاوير مربوط به هم به جاي اينکه به صورت پياپي و پشت سرهم ارائه شود؛ به صورت همزمان ارائه مي‌شود دانش آموزان بهتر ياد مي‌گيرند.
اصل پيوستگي يا انسجام: دانش آموزان زماني خوب ياد مي‌گيرند که از گنجانده شدن مواد درسي نامربوط و نامرتبط جلوگيري شود.
اصل کانال‌هاي حسي: دانش آموزان از انيميشن و بيان شفاهي بهتر از انيميشن و متن روي صفحه [مانيتور] ياد مي‌گيرند؛ به عبارت ديگر دانش آموزان زماني خوب ياد مي‌گيرند که کلمات موجود در پيام‌هاي چند رسانه اي به جاي متن چاپي به صورت گفتاري ارائه شود.
اصل افزونگي يا مازاد: دانش آموزان از طريق انيميشن و بيان شفاهي بهتر از انيميشن، بيان شفاهي و متن [چاپي] ياد مي‌گيرند.
اصل تفاوت‌هاي فردي: تأثيرات طراحي [آموزش چند رسانه اي] بر يادگيرندگان داراي دانش کمتر نسبت به يادگيرندگان داراي دانش بيشتر و همچنين بر يادگيرندگان داراي [درک] فضايي بالا نسبت به يادگيرندگان داراي [درک] فضايي پايين تأثيرگذارتر و مؤثرتر است. (ماير و مورِنو، 1998، ص 4).
تعاريف عملياتي:
تحليل محتوا: به منظور تحليل محتواي نرم افزارهاي مورد بررسي بعد از تهيه نرم افزارهاي مربوطه، در ابتدا با مطالعه ي منابع مرتبط اصول مبتني بر نظريه ي ساختن گرايي و همچنين اصول طراحي چند رسانه اي هاي ماير در قالب چک ليستي تهيه و در قالب يک فايل توضيحي به شکل پيوستي منظور از هر يک از مؤلفه هاي مورد بررسي به صورت عملياتي تعريف و تعيين گرديد. بعد از تهيه چک ليست لازم براي تحليل محتواي نرم افزارهاي مورد نظر، هر کدام از نرم افزارها توسط سه نفر از متخصصان رشته ي تکنولوژي آموزشي مشاهده و بر اساس چک ليست مذکور تحليل محتوا گرديد. از اين رو تحليل محتوا به شکل عملياتي در اين پژوهش، بررسي و تحليل محتواي نرم افزارهاي مورد نظر از لحاظ توجه به مؤلفه هاي نظريه ساختن گرايي و همچنين مؤلفه هاي اصول طراحي چند رسانه اي ماير است.
نرم افزارهاي آموزش درس رياضي: منظور از نرم افزارهاي آموزش درس رياضي نرم افزارهاي است که در بازار براي آموزش درس رياضي مقطع ابتدايي در پايه اول ابتدايي و در قالب آموزش هاي کمک درسي موجود مي باشند. تعداد اين نرم افزارها که تأييديه آموزش و پرورش را دريافت داشته اند، 14 نرم افزار مي باشد. ليست اين نرم افزارهاي به شرح زير است:
1- نرم افزار آموزشي دبستاني ها (لوح سما)
2- نرم افزار آموزشي لوح سينا
3- نرم افزار آموزشي لوح دانش
4- نرم افزار آموزشي ميشا و کوشا
5- نرم افزار آموزشي سرزمين رياضي (مبتکران)
6- نرم افزار آموزشي داده هاي رايانه اي البرز
7- نرم افزار آموزشي پارسا
8- نرم افزار آموزشي انديشمند
9- نرم افزار آموزشي والايار (موسسه علمي تفکر برتر)
10- نرم افزار آموزشي گاج
11- نرم افزار آموزشي دانش يار
12- نرم افزار آموزشي تام
13- نرم افزار آموزشي معلم يار
14- نرم افزار آموزشي شهر رياضي
ديدگاه ساخت گرا: منظور از ديدگاه ساخت گرا اين است که تا چه اندازه نرم افزارهاي مورد بررسي به 5 مؤلفه ي اين نظريه شامل (فعال بودن، تراکمي بودن، يک پارچه بودن، متفکرانه بودن و هدف مدار بودن) توجه کرده و آن را به صورت عملي در ساخت نرم افزار به کار گرفته اند. به منظور سنجش اين مؤلفه ها، در مجموع 36 گويه در ابزار “فهرست وارسي نرم افزار” تهيه و پيش بيني گرديده که هر يک مؤلفه هاي به صورت جداگانه با استفاده از گويه هايي در ابزار فهرست وارسي به شرح زير سنجيده و مشخص گرديده است. فعال بودن: 7 گويه – تراکمي بودن: 9 گويه – يکپارچه بودن: 5 گويه – متفکرانه بودن: 8 گويه – هدفدار بودن: 7 گويه
اصول طراحي چند رسانه اي ها: اصول طراحي چند رسانه اي ها در اين پژوهش، اصول طراحي چند رسانه اي هاي ماير است اين اصول هفت مورد و شامل “اصل چند رسانه اي”، “اصل مجاورت مکاني”، “اصل مجاورت زماني”، “اصل پيوستگي يا انسجام”، “اصل کانال هاي حسي”، “اصل افزونگي يا مازاد” و “اصل تفاوت هاي فردي” است. اين اصول در فهرست وارسي نرم افزار تهيه شده براي جمع آوري داده هاي پژوهش در قالب 10 گويه سنجيده و تعيين مي گردد.

مقدمه فصل دوم:
در اين فصل در ابتدا و در بخش مباني نظري مربوط به موضوع و متغيرهاي موجود در عنوان پژوهش، مباحثي آموزش الکترونيکي در محيط هاي يادگيري، چند رسانه اي هاي آموزشي و فوايد و شرايط استفاده از آنها، اهميت استاندارد در محتواهاي الکترونيکي، نقش ارزشيابي در کارکرد چند رسانه اي هاي آموزشي، اصول طراحي يادگيري چند رسانه اي از ديدگاه ماير، نظريه سازنده گرايي و اصول و مؤلفه هاي ساختن گرايي در طراحي چند رسانه اي ها، نظريات و تئوري هاي مرتبط با ساخت چند رسانه اي ها، آموزش درس رياضي، نرم افزارهاي آموزشي رايانه اي، مفهوم، تاريخچه و آثار و پيامدهاي استفاده از آنها و موضوعات مربوط به آن مي پردازيم و در انتها نيز به بررسي و بيان پيشينه تجربي موضوع در دو بخش داخل و خارج ايران خواهيم پرداخت.
مفهوم و تعاريف تحليل محتوا:
از عمر تحليل محتوا بيش از پنجاه سال نمي گذرد. واژه نامه انگليسي وبستر از سال 1961 آن را وارد واژگان خود کرده است؛ اما ريشه ي تاريخي آن به آغاز کاربرد آگاهانه انسان از نمادها و زبان بر مي گردد. تحليل محتوا در زمان معاصر از نظر هدف و روش تفاوت معني داري با گذشته دارد. اين تمايز در سه مؤلفه تجربي بودن، برداشت جديد از پديده و روش شناسي ويژه قابل ذکر است. بدين معنا که تحليل محتوا اکتشافي درباره پديده هاي واقعي به قصد پيش بيني است که قياس در آن به سوي گرايش تجربي خالي از تعصب تحول مي يابد. تحليل محتوا در دوره جديد حيات خود از تصور مرسوم از محتوا به منزله موضوع مورد توجه فراتر رفته و پيوند تنگاتنگي با برداشت هاي جديد از پديده هاي نمادين است. روش شناسي تحليل محتوا پژوهشگر را قادر مي سازد تا به تهيه، بيان و ارزيابي انتقادي از طرح پژوهش، مستقل از نتايج آن بپردازد (ضيغمي و همکاران، 1387، ص 42).
از تحليل محتوا تعاريف گوناگوني به عمل آمده که بخشي از اختلاف به تاريخچه اين تکنيک و روند تکاملي آن بر مي گردد و بخشي ديگر از آن مربوط به تفاوت در حوزه گسترده اين تکنيک است.
کريپندورف20 تحليل محتوا را تکنيکي پژوهشي معرفي مي کند که به منظور استنباط تکرارپذير و معتبر از داده ها در مورد متن آنها بکار مي رود (کريپندروف، 1378: 25). او هدف اين تحليل را همانند ساير تکنيک هاي پژوهشي فراهم آوردن شناخت، بينشي نو، تصوير واقعيت و راهنماي عمل مي داند (همان).
برلسون21 (1959)، از پيشگامان تحليل محتوا اين تکنيک را “پژوهشي براي توصيف عيني، سيستماتيک و کمي محتواي آشکار پيام” معرفي مي کند (نقل از کريپندورف، 1378، 26).
در تعريفي ديگر تحليل محتوا تکنيکي پژوهشي دانسته شده که براي استنباط‌هايي برحسب شناسايي نظام روز و عيني ويژگيهاي خاصي در يک متن بکار مي رود (همان، 28).
لورنس باردن نيز به نقل از لانذري مي نويسد:


دیدگاهتان را بنویسید