4-دانشجوی کارشناسی ارشد میكروبیولوژی پزشكی، دانشكده پزشكی، دانشگاه علوم پزشكی کرمانشاه، ایران.
دانشجوی کارشناسی ارشد میكروبیولوژی پزشكی، دانشكده پزشكی، دانشگاه علوم پزشكی کرمانشاه، ایران )نویسنده مسئول(پست الکترونیکی: [email protected]
کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم پزشكی کردستان، ایران.

نشریه آموزش پرستاری دوره 4 شماره 4 زمستان 1394 90-97
چکیده
مقدمه: استرپتوکوکوس پنومونیه عامل شایع عفونت باکتریال سیستم تنفسی، عفونت گوش میانی، باکتریمی، مننژیت وپنومونی بویژه در کودکان است. بدلیل اطلاعات اندکی که در رابطه با میزان فراوانی و مقاومت استرپتوکوکوس پنومونیه نسبت به آنتی بیوتیک ها در ایران وجود دارد، مطالعه حاضر با هدف تعیین فراواني حاملین استرپتوکوکوس پنومونیه و بررسی مقاومت میكروبی آن در کودکان انجام شد.
-100489-988396

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

روش: پژوهش حاضر بصورت توصیفي- مقطعی از آبان تا اسفند ماه سال 1391 در 554 کودک 2-12 ساله مهدکودک ها و مدارس کرمانشاه انجام شد. در این مطالعه نمونه ها با سواب استریل از ناحیه نازوفارنكس جمع آوری شده و در محیط ترانسپورت به آزمایشگاه منتقل شد، سپس در محیط کشت بلاد آگارکشت داده شده و پس از ایزوله کردن تست های تاییدی و تعیین حساسیت آنتی بیوتیكی انجام شد .نتایج حاصله با استفاده از نرم افزار 16SPSS تجزیه و تحلیل شده و مطابق با آزمون آماری Mann Whitney Uو Chi-Square Tests تفسیر گردید.
یافته ها: استرپتوکوکوس پنومونیه در% 15 نمونه یافت شد و مقاومت آنتی بیوتیكی ایزوله ها به آنتی بیوتیک های آزیترومایسین ،آموکسی سیلین، ریفامپین، آموکسی سیلین کلاولانیک اسید، کوتریموکسازول و سفتریاکسون بترتیب% 9/36 ، %6/65 ، %14 ، % 3/37% 3/37 و % 6/3 بود و% 1/31 ایزوله ها به هیچ یک از آنتی بیوتیک ها مقاوم نبودند.
نتیجه گیری: استفاده بی رویه از آنتی بیوتیک ها موجب مقاومت بالا در آنتی بیوتیک های آزیتروماسین، آموکسی سیلین، آموکسی سیلین کلاونیک اسید و کوتریموکسازول شده است که بیانگر احتمال افزایش خطر بیماری های عفونی مقاوم به درمان مي باشد. به همین دلیل لزوم آموزش کافی پزشكان و جمعیت عمومی در مورد استفاده بی رویه از آنتی بیوتیک ها ضروري است.
كلید واژه ها: استرپتوکوک پنومونیه، مقاومت آنتي بیوتیكي، کودکان، حاملین نازوفارنژیال.
تاریخ دریافت: 18/1394/3 تاریخ پذیرش: 18/9/1394
مقدمه

استرپتوکوکوس پنومونیه یک باکتری بیماریزای مهم در سراسر جهان است که اغلب باعث ایجاد عفونت های جدی می شود، از جمله بیماری پنوموکوکی مهاجم) Invasive Pneumococcal Disease( که از عوامل اصلی بیماری و مرگ و میر در کودکان با سنین پایین است و عامل اصلی پنومونی باکتریایی، مننژیت، اوتیت، سپسیس و باکتریمی می باشد) 1(. استرپتوکوکوس پنومونیه یک باکتری دارای کپسول است و بر اساس پلی ساکارید کپسولی دارای سروتیپ های متنوع بسیاری می باشد. طیف کلینیكی عفونت پنوموکوکی از بیماری با عفونت ملایم تا یک بیماری شدید و تهاجمی متغیر است) 2(. بالاترین میزان ناقل بودن استرپتوکوکوس پنومونیه در سنین کودکی است و به تدریج کاسته می شود، از سوی دیگر میزان حاملین نازوفارنژیال در بین کودکانی که خارج از منزل نگهداری می شوند شیوع بیشتری دارد 3)(. همچنین از عوامل زمینه ساز دیگر می توان به فقر غذایی ،استفاده از سوخت های جامد در خانه، ازدحام و مكان های شلوغ ،کمبود تغذیه از شیرمادر، کمبود آموزش مادران، محدود بودن مراقبت های بهداشتی ثانویه و مراقبت های بعد از بیماری که عامل پنومونی تهاجمی و مرگ هستند، اشاره کرد) 6-4(. علیرغم وجود واکسن پنوموکوکی) pneumococcal polysaccharide vaccine( و تاثیر آن روی بیماریهای پنوموکوکی مهاجم، این باکتری همچنان به عنوان یكی از دلایل اصلی بیماری و مرگ می باشد بویژه در کشورهایی که منشأ انتقال بیماری محدود نشده است 7)(، در دهه اخیر پنوموکوک سالانه به طور متوسط 5/14 میلیون عفونت جدی در جهان ایجاد کرده است و مسئول 11 درصد مرگ ها در کودکان در سنین زیر پنج سال بوده است) 8(. از سوی دیگر شناسایی ناقلین نازوفارنژیال استرپتوکوکوس پنومونیه درکوکان سالم از اهمیت ویژه ای برخوردار است به علت خطر بروز بیماری های پنوموکوکی مهاجم در این کودکان و همچنین خطر انتقال به جمعیت هایی که واکسن را دریافت نكرده اند، با این وجود مطالعات محدودی در زمینه شیوع بیماریهای پنوموکوکی در برخی کشورها انجام شده است و نتایج مطالعات گذشته حاکی از آن است که این بیماری در بسیاری از کشور ها شیوع بالایی دارد، از سوی دیگر شیوع بیماریهای پنوموکوکی مهاجم در فصل های مختلف الگوهای متنوعی را نشان داده است، از این رو در این کشورها نیاز به پژوهش های گسترده در بررسی شیوع این عفونت ها وجود دارد، علاوه بر آن بررسی و یافتن ریسک فاکتورهایی که در ایجاد پنومونی زمان کودکی دخالت دارد بسیار حائز اهمیت است و می تواند راهكارهایی را برای جلوگیری از بیماری ارائه دهد) 4و 9و01(.
امروزه مقاومت آنتی بیوتیكی در استرپتوکوکوس پنومونیه یک موضوع اساسی در سلامت عمومی جامعه است و اخیرا مقاومت علیه ماکرولید ها، تتراسیكلین ها و سفالوسپورین ها )مانند سفتریاکسون( شایع شده است) 3و15-30 (11 درصد از ایزوله های پنوموکوک در سطح جهان در دسته مقاومت چند دارویی) Multi Drug Resistant( طبقه بندی می شوند) 3(. با توجه به نتایج حاصل از مطالعات پیشین، سروتیپ ها و الگوی حساسیت آنتی بیوتیكی در پنوموکوک هایی که از حاملین بدون علامت به دست می آیند با گونه های مهاجم مشابه است، بنابراین با مشخص کردن الگوی حساسیت آنتی بیوتیكی در استرپتوکوکوس پنومونیه هایی که از حاملین نازوفارنكس به دست می آید می توان حساسیت آنتی بیوتیكی در گونه های مهاجم را نیز شناسایی کرد. از آنجاییكه در حال حاضر در تمام بیماران سرپایی و بیماران بستری و در مراحل اولیه تشخیص بیماری، درمان به صورت تجربی و بدون آنتی بیوگرام صورت می گیرد؛ شناسایی الگوهای حساسیت آنتی بیوتیكی در درمان موثر این عفونت ها از اهمیت ویژه ای برخوردار است. امروزه در ایران با تجویز بی رویه آنتی بیوتیک ها و دسترسی ساده و بدون نسخه پزشک و بالا رفتن میزان بیماری و مرگ و میر به علت مقاومت این باکتری نسبت به آنتی بیوتیک های مختلف، مطالعه در مورد شناسایی حاملین بدون علامت و الگو های حساسیت آنتی بیوتیكی در مورد استرپتوکوکوس پنومونیه امری ضروری می نماید و بهتر است این مطالعات به صورت منطقه ای انجام شود تا الگوی مقاومت آنتی بیوتیكی در هر منطقه مشخص شود و توصیه سازمان بهداشت جهانی نیز مبنی بر مطالعات مقطعی و منطقه ای منظم جهت تعیین الگوی مقاومت باکتریال است) 12(. به همین منظور این مطالعه با هدف تعیین شیوع حاملین استرپتوکوکوس پنومونیه و بررسی مقاومت میكروبی آن در کودکان شهر کرمانشاه در سال 1392 انجام شد.
روش مطالعه

پژوهش حاضر بصورت توصیفي- مقطعی از آبان تا اسفند ماه سال 1391 انجام شد. نمونه های مطالعه شامل 554 کودک 21-2 ساله از مهدکودک ها و مدارس شهر کرمانشاه و با در نظر گرفتن درصد حاملین نازوفارنژیال استرپتوکوک پنومونیه حدود% 17 سطح اعتماد 95% و میزان دقت 6% در نظر گرفته شد. انتخاب نمونه ها به صورت نمونه گیري تصادفي از مهد کودکها و مدارس شهر کرمانشاه انتخاب شد. مهد کودک ها و مدارس نیز به صورت تصادفی از
مناطق سه گانه شهرستان کرمانشاه انتخاب شدند )نمونه گیری تصادفی خوشه ای(. پس ازتكمیل پرسشنامه و از انتخاب نمونه ها با در نظر گرفتن شرح حال بیماري اخیر از والدین و سابقه دریافت دارو و در صورت نداشتن بیماری مزمن، عفونت فعلی یا سابقه مصرف آنتی بیوتیک در یک ماه اخیر و کسب رضایت از والدین کودکان مورد معاینه قرار گرفته و کودکاني که حداقل دو هفته تا یكماه قبل از نمونه گیري آنتي بیوتیک دریافت کرده بودند و یا در زمان نمونه گیري تحت درمان آنتي بیوتیک بودند از مطالعه حذف شدند. برای انجام این طرح هیچ گونه هزینه ای به افراد تحمیل نشد و مفاد بیانیه هلسینكی رعایت گردید. نمونه ها با اجازه کتبی از والدین توسط کاردان مجرب آزمایشگاه و با کمک سوآپ استریل از راه دهان و از عقب حلق )در ناحیه لوزه های کامی( گرفته شد2) و 4(. محدودیت این پژوهش دستیابی به سابقه و پرونده پزشكی افراد مورد مطالعه بود برای تایید صحت اطلاعات گرفته شده از والدین بیماران در رابطه با بیماری زمینه ای و یا سابقه مصرف آنتی بیوتیک.
سوآپ ها جهت انتقال به آزمایشگاه در محیط تراسپورت )Amies( قرار داده شد نمونه های گرفته شده پس از اخذ مجوز از دانشگاه علوم پزشكی کرمانشاه به آزمایشگاه میكروب شناسی ارجاع داده شد و سپس بر روی محیط کشت آگار خوندار )Merck( حاوی 5% خون گوسفند کشت داده شدند و پلیت ها در جار حاوی 5% دی اکسید کربن و دمای 37 درجه سانتیگراد به مدت 48 ساعت انكوبه گردید سپس پلیت ها از نظر رشد کلنی های ریز خاکستری با همولیز آلفا مورد بررسی قرار گرفته و کلنی های تایید شده از نظر همولیز آلفا ایزوله شده و مجدداً روی محیط آگار خوندار کشت داده شده و پس از تعیین حساسیت نسبت به اپتوچین )هاله عدم رشد≥14mm(، تست کاتالاز، رنگ آمیزی گرم و بررسی میكروسكوپی وتایید نمونه های مثبت از نظر استرپتوکوکوس پنومونیه، نمونه ها جهت انجام آنتی بیوگرام روی محیط مولر هینتون آگار) MERK( به همراه خون گوسفند برده شده و آنتی بیوگرام به روش دیسک دیفیوژن در شرایط بی هوازیبا 5% دی اکسید کربن انجام شد. دیسک های آنتی بیوتیكی شامل سفتریاکسون، آزیترومایسین، کوتریموکسازول، آموکسی سیلین ،آموکسی سیلین کلاونیک اسید و ریفامپین) Himedia( انتخاب گردید و حساسیت آنتی بیوتیكی باکتری های جدا شده بر اساس روش استاندارد توصیه شده توسط کمیته بین المللی استانداردها و آزمایشگاه های بالینی) CLSI( نسبت به آنتی بیوتیک های مورد مطالعه، تعیین)5 و12(. نتایج حاصله با استفاده از وارد نرم افزار 16SPSS تجزیه و تحلیل شده و مطابق با آزمون آماریChi-Square Tests و Mann Whitney U مطابق با نظر مشاور آماری و به دلیل تصادفی بودن داده های جمع آوری شده تفسیر گردید .
یافته ها


دیدگاهتان را بنویسید