211074-260494

˚۵۲ و عرض هاي شمالي  4109 ˚۳۲ تا  0503 ˚۳۳ قـرارگرفته است(شکل ۱).
کاربريهاي عمـده زمـين در ايـ ن ناح يـ ه مطالعـاتي شـامل:
۱. مراتــع و زمــين هــاي بــدون پوشــش(حــدود ۶۵ درصــد)،
۷۶
950215-2789677

شکل ۱. موقعيت منطقه مورد مطالعه در استان اصفهان
۲. زمـين اهـ ي کـشاورزي (حـدود ۱۷ درصـد) ۳. تـاغزارهـا و ماسه زارها (حدود ۱۳ درصد ) ميباشند (شکل ۲). ارتفاع ناح يـ ه مطالعاتي بين حدود ۱۱۰۰ متر در دشت هاي جنـوب ي تـا حـدود۳۵۰۰ متر در كوه هاي شمال شرق منطقـه متغيـر اسـت. بخـشوسيعي از محـدوده مطالعـاتي در جنـوب جلگـهاي بـه ارتفـاعمتوسط ۱۴۰۰ متر را تشكيل مي دهد.
ميانگين بارش سالانه در منطقه مورد مطالعه در بخـشكم ارتفاع حدود ۷۵ ميلي متـر و در منـاطق مرتفـع شـمالدرحدود ۲۰۰ ميلي متر در سال مـي باشـد . رژيـم بارنـدگيمحدوده مطالعاتي، مديترانهاي با فصل خشك متمركـز بـرتابـستان اسـت. حـداكثر بـارش سـالانه در بهمـن مـاه بـا ميانگين ۳/۱۵ درصد بارش سالانه و حداقل آن در شهريور مـاه بـا متوسـط ۲/۰ درصـد بارنـدگي سـالانه بـه وقـوع مي پيوندد (۳ و ۴).

مواد و روشها
IMDPA مدل
جزئيات مدلIMDPA همراه با شيوه اندازهگيريهاي هر يک از معيارها و شاخص ها در دستورالعمل منتشر شده توسط دانشکده منابع طبيعي دانشگاه تهران (۳ و ۴)، بـه طـور کامـل بيـان شـدهاست. با اين حال بهطور مختصر به بيـان برخـي از اصـليتـرين بخشهاي اين مدل پرداخته ميشود.

1629918-4113103

شکل ۲. کاربريها ي زمين در منطقه مورد مطالعه(سازمان جنگل ها و مراتع)

همان گونه که از عنوان ايـن مـدل مـشخص اسـت، در آنپتانسيل بيابان زايي يا به عبارت بهتر خطر بيابـان زايـي مـورد ارزيابي قرار ميگيرد. بنابراين وقتي خطر بيابان زايـي بررسـيمــي شــود، برخــي از معيارهــا درجــه بيابــانشــدگي يــاتخريب يافتگي(با توجه به استفاده از واژههايDesertified وDegradated براي نشان دادن درجهاي که قبلاﹰ تخريب اتفاقافتاده است و با توجه به اين کـه اسـتفاده از واژه بيابـان زايـيبراي ايـن دو واژه تـا انـدازهاي نمـيتوانـد مفهـوم اصـلي رابرساند، در اين رساله بـراي بررسـي جنبـه يـا وجـه “درجـه بيابانزايي” براي آن که نشان دهيم در حـال حاضـر تخريـبانجام گرفته است(نه اين که تخريـب انجـام خواهـد شـد)، ازواژهه اي “بيابــانشــدگي” و “تخريــب يــافتگي” استفاده مي شود.) را نشان ميدهند(بالفعـل )، ولـي برخـي ديگـر تنهـانشان ميدهند، چه ميزان قدرت و پتانسيل براي بيابـانيشـدنوجود دارد (بالقوه). براي انجام ارزيابي پتانسيل بيابان زايي دراين مدل نه معيار مختلف پيشنهاد شـده اسـت(شـکل ۳): ۱) اقلــيم؛ ۲) زمــينشناســي- ژئومورفولــوژي؛ ۳) خــاک؛ ۴) پوشــش گيــاهي؛ ۵) کــشاورزي؛ ۶) آب؛۷) فرســايش؛ ۸) اقتصادي- اجتماعي؛ ۹) تکنولوژي و توسعه شهري. معيارها مدل ايراني ارزيابي پتانسيل بيابان زايي همراه با شاخص هاي هر معيار در شکل (۳) به نمايش در آمده است.
همانطورکه در ذهن تداعي م يشود، مع يارهاي ۱، ۲، ۸، ۹ و تا اندازه اي ۵ (به ترتيب اقلـيم، زمـين شناسـي- ژئومورفولـوژي، اقتصادي- اجتماعي، تکنولوژ ي و توسعه شهري و کـشاورزي)، از دسته دوم معيارها به حساب ميآيند که تنها خطر يا پتانـسيل
۷۷
53101-5171942

خاک، پوشش گياهي، آب و فرسايش) ضمن نشان دادن خطر وپتانسيل ب يابـان زا يـي، در برخـي مـوارد درجـه بيابـان شـدگي وتخري ب يافتگي را نيز نشان ميدهند(دسته اول).
در مدل ايراني ارز يابي پتانس يل بيابانزايـي بـراي هـر معيـ ار دستکم سه شاخص ارزيابي ارائـه شـده اسـت(شـکل ۳) کـهميانگين هندسي ارزش کمي ا ين شاخص ها به عنوان ارزش کمي آن مع يار در نظر گرفته ميشود(رابطـه ۱) و در نهايـ ت م يـانگين هندســي ارزش کمــي تمــام معيارهــا، ارزش کمــ ي پتانــسيل بي ابانزايي را نشان ميدهد.
در اين پژوهش چهار معيار از مدل IMPDA مورد ارزيابي قرار گرفتهاند:
۱. خاک؛ ۲. پوشش گياهي؛ ۳. فرسايش بادي؛ ۴. فرسايش آبي مطابق با دستورالعمل مدلIMDPA هر يک از معيارهاي مذکور۷۸

شکل ۳. معيارها و شاخصهاي مدل ارزيابي پتانسيل بيابان زايي در ايران (IMDPA)

بي ابانزايي را نشان ميدهند. اما مع يارهاي ۳، ۴، ۶ و ۷ (به ترتيب از شاخصهايي برا ي ارزيابي استفاده ميکنند:
خاک: الف)شوري(هدايت الکتريکي)؛ ب) بافت خاک؛ ج) عمق خاک؛ د) درصد سنگريزه
پوشش گ ياهي: الف) وضعيت پوشش؛ ب) تجديد پوشـش؛ ج) بهره برداري از پوشش
فرسايش آب ي: الف) نوع و تراکم فرسايش آب ي؛ ب ) نوع استفادهاز زمين؛ ج) تراکم تاج پوشش گياهي
فرسايش بادي : الف) ظهور رخساره هاي فرسـايش بـادي؛ ب) تراکم پوشش گياهي غيرزنده؛ ج) تراکم پوشش گيـاهي؛ د) تعداد روزهاي داراي طوفان و گرد و خاک. هـر شـاخصدر ابتدا به کمک دسـتورالعمل روش انـدازهگيـري مـيشـود،سپس بـه وسـيله جـداول امتيـازدهي، ارزيـابي (۳ و ۴) و درنهايت م يانگين هندس ي شاخص ها، مطـابق رابطـه (۱) محاسـبه شده و به عنوان امت ياز مع يار آن شاخص ها در نظر گرفته ميشود.
امتياز هر معيار به وسيله جدول دي گـري ارز يـابي کي فـي خواهـدشد(امتياز کمتـر از ۶/۱، پتانـسيل کـم؛ امتيـاز بـين ۶/۱ تـا ۶/۲، پتانسيل متوسط؛ امتياز بين ۶/۲ تا ۶/۳، پتانسيل زياد؛ امتياز بيشاز ۶/۳، پتانسيل بسيار زياد).
800100-26992

Ii  (IIin1X )i 1 n  n X .X .X … .X1 23n [۱]

در رابطه (۱)،Xn امت ياز مربوط به شاخص هاي يـ ک مع يـ ار وIi امتياز معيار مورد بررس ي ميباشند.
ب ا اس تفاده از نق شه ه اي توپ وگرافي ۵۰۰۰۰:۱ و ت صاوير ماهواره لندست سال ۲۰۰۴ و هم چنين استفاده از طـرح هـايتحقيقاتي، طرح هاي مطالعاتي، پايان نامه هاي کارشناسي ارشـدو رساله دکتـري و حاصـل تـلاش بـيش از ۳۰ سـال کـار در

461010-3539318

لف
ا

ب

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

لف

ا


دیدگاهتان را بنویسید