شکل 1. منطقه مورد مطالعه (مربع هاي سیاه نشان دهنده موقعیت ایستگاه ها است)
نمونه برداري از رسوبات با استفاده از گرب اکمن بـا سـطحپوشش400 سانتی مترمربع در 10 ایستگاه و بـا 3 تکـرار انجـامشد. نمونه هاي جمع آوري شده ابتدا در محل شستشو داده شـدهو پس از عبور از الک اسـتاندارد شـماره 60 در داخـل ظـروفپلاستیکی ریخته شده و با فرمالین 4% تثبیـت و بـه آزمایشـگاهمنتقل شد. در آزمایشـگاه، ابتـدا نمونـه هـا بـه کمـک آب تمیـزشستشو داده شده تا مواد اضافی و ناخواسته همراه آنها بـه طـورکامل جدا گردد. سپس به کمـک لـوپ آزمایشـگاهی (بینوکـولرمدل Olympus ساخت ژاپن) و در صورت لزوم میکروسـکوپنمونه ها مورد بررسـی قـرار گرفـت و بـا اسـتفاده از کلیـدهايشناسایی موجود (5، 14، 16، 17 و 24) اقدام به شناسایی آنهـاگردید. در نهایت اطلاعات به دست آمده به صورت سـنجه هـايجمعیتی شامل غناي کل (تعداد خانواده شناسـایی شـده در هـرایستگاه) و نیز شاخص تنوع شانون- وینـر خلاصـه شـد (10).
بــراي محاســبه شــاخص شــانون – وینــر از رابطــه 1 اســتفاده شد (26).
s H (P )(lnPii) [1]
i1
که در آن H شاخص شانون، S تعداد کل تاکسـون در جامعـه و Pi فراوانی نسبی i امین تاکسون در جامعه می باشد.
مقادیر محاسبه شده در مقایسه با مقادیر جدول طبقـه بنـديکیفیت آب براسـاس شـاخص تنـوع شـانون- وینـر بـه عنـوان معیــاري جهــت ارزیــابی کیفیــت آب مــورد اســتفاده قــرار

۷۹

جدول 2. طبقه بندي کیفیت آب براساس شاخص تنوع شانون- وینر (26)
شاخص شانون-وینر طبقه کیفی آب
3-5 آب تمیز
1-3 آلودگی متوسط
1 > آلودگی زیاد

گرفت (جدول 2).
هم چنین شاخص زیستی هلسینهوف در سطح خانواده براي ایستگاه ها و مراحل مختلـف نمونـه بـرداري براسـاس رابطـه 2 محاس به ش د (10) و جه ت ارزی ابی کیفی ت آب ب ا مق ادیر جدول 3 مقایسه گردید.

HBIT nNv  [2]
در رابطــه 2، Tv ارزش مقـ اومتی هــر خـ انواده ، n فراوانـ ی هـر خـانواده و N فراوانـی ک ل مـی باشـد کـه ارزش مق اومتیخانواده ها در رابطه فـوق براسـاس داده هـاي جـدول 4 درنظـرگرفته شد.
بررسی آماري داده ها در تناوب هـاي مکـانی (ایسـتگاه هـايمختلــف) و تنــاوب هــاي زمــانی (بــین زمــان هــاي مختلــف نمونه برداري) در نرم افزارSPSS 18 انجام شد. ابتدا نرمال بودن
۸۰
جدول 1. موقعیت جغرافیایی ایستگاه هاي مورد مطالعه
موقعیت جغرافیایی (UTM) ایستگاه موقعیت جغرافیایی (UTM) ایستگاه
X =490500 Y =3531000 6 X =489500 Y =3533000 1
X =491500 Y =3532500 7 X =489500 Y =3532000 2
X =491500 Y =3531500 8 X =489500 Y =3531000 3
X =492500 Y =3531500 9 X =490500 Y =3533000 4
X =493500 Y =3531500 10 X =490500 Y =3532000 5
داده هـ ا بـــا اســـتفاده از آزمـ ون کلمـــوگروف – اســـمیرنف (Kolmogorov Smirnoff) و یکنواختی واریانس ها با استفاده از آزمون لون (Leven) بررسی شد. به منظور بررسی اخـتلاف بـینایستگاه ها و هم چنین زمان هاي مختلف نمونه بـرداري، از آنـالیزواریانس یک طرفه اسـتفاده شـد و در ادامـه از آزمـون مقایسـهمیانگین ها به روش دانکن (Duncan) استفاده گردید. هـم چنـینبه منظور بررسی همبستگی بین شاخص هاي زیستی هلسینهوف، تنوع شانون و غنا با یکـدیگر ، از ضـریب همبسـتگی پیرسـوناستفاده شد. در نهایت به منظور ارائـه رونـد تغییـرات مکـانی وزمانی داده ها، هم چنین به منظور دست یابی به یک دیـد کلـی درمورد تغییـرات آنهـا در تـالاب چغـاخور، نمودارهـاي بـاکس- ویسکر پـلات بـا اسـتفاده از نـرم افـزارStatgraphics ترسـیمگردید.

نتایج
طــی ای ن تحقیــق در مجمــوع تع داد 25 خــانواده از درشــت بی مهرگان کفزي متعلق به 5 رده و 12 راسته به شرح جـدول 5 شناسایی شد.
تغییـرات ش اخص غنـا در ایس تگاه هـاي م ورد مطالع ه در شکل 2 نشان داده شده است، همان گونه که مشاهده مـی شـود،
جدول 3. ارزیابی کیفیت آب با استفاده از شاخص زیستی خانواده هلسینهوف (27)
شاخص زیستی خانواده کیفیت آب درجه آلودگی آلی
0/00-3/50 عالی بدون آلودگی آلی
3/51-4/50 خیلی خوب احتمال مقدار ناچیزي آلودگی آلی
4/51-5/50 خوب وجود مقداري آلودگی هاي آلی
5/51-6/50 نسبتاً خوب احتمال آلودگی آلی نسبتاً قابل توجه
6/51-7/50 نسبتاً فقیر احتمال آلودگی آلی قابل توجه
7/51-8/50 فقیر آلودگی آلی اساسی
8/51-10/00 خیلی فقیر آلودگی آلی خیلی شدید

جدول 4. ارزش مقاومتی درشت بی مهرگان کفزي موجود در تالاب براي کاربرد در شاخص زیستی هلسینهوف (11، 13 و 19)
ارزش مقاومتی خانواده راسته
4 Baetidae Ephemeroptera
6 Polycentropodidae Trichoptera
0 Rhyacophilidae 6 Tabanidae Diptera
6 Chironomidae 5
5
4 Curculionidae
Hydrophilidae
Elmidae Coleoptera
5 Haliplidae 5 Dytiscidae 9
6 Coenagriidae
Agridae Odonata
3 Cordulegasteridae 1 Gomphidae 4 Gammaridae Amphipoda
8 Sphaeridae Lamellibranchiata
6 Limnaeidae Pulmonata
7 Planorbidae 6
7 Viviparidae Hydrobiidae Porosobranchiata
8 Valvatidae 8 Tubificidae Tubificida
8 Naididae 8 Lumbricidae Lumbricida
8 Haplotaxidae Haplotaxida
۸۱
جدول 5. درشت بی مهرگان کفزي شناسایی شده در ایستگاه هاي مختلف تالاب چغاخور

ایستگاه

هاي

نمونه

برداري

خانواده

راسته

رده

6

5

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

ایستگاه

هاي

نمونه

برداري

خانواده

راسته


دیدگاهتان را بنویسید